Giữa nhịp sống hiện đại, khi các hình thức tiếp nhận thông tin ngày càng thay đổi, việc tìm kiếm những phương thức mới để kết nối thế hệ trẻ với lịch sử và văn hóa dân tộc trở thành một hướng đi được nhiều bạn trẻ quan tâm. Không chỉ dừng lại ở việc lưu giữ những giá trị truyền thống, thế hệ trẻ đang từng bước tìm kiếm những cách kể mới, đưa di sản đến gần hơn với cộng đồng bằng ngôn ngữ của trải nghiệm và công nghệ.

Từ mong muốn đổi mới cách tiếp cận lịch sử, nhóm sinh viên Đại học FPT đã phát triển dự án Khai Ấn Sử Việt với mô hình giáo dục trải nghiệm kết hợp khảo cổ mô phỏng và công nghệ thực tế tăng cường (AR). Thông qua sự kiện “Khai Ấn Di Sản” tổ chức tại Hà Nội, dự án đã mang đến không gian để người tham dự trực tiếp khám phá các giá trị lịch sử, văn hóa Việt Nam bằng hình thức trực quan và giàu tính tương tác.

Trải nghiệm mở lối đưa lịch sử đến gần hơn với cộng đồng

Trước đây, lịch sử thường được tiếp cận chủ yếu thông qua sách giáo khoa, tài liệu nghiên cứu hoặc các không gian trưng bày truyền thống. Tuy nhiên, với sự phát triển của công nghệ và xu hướng giáo dục trải nghiệm, những phương thức mới đang mở ra cơ hội để người trẻ chủ động tìm hiểu, tương tác và kết nối sâu hơn với các giá trị di sản.

Khai Ấn Sử Việt lựa chọn hướng tiếp cận thông qua Bộ sưu tập “Ấn Tích Sử Việt” mô hình tái hiện các hiện vật tiêu biểu của 14 thời kỳ và triều đại lịch sử Việt Nam. Mỗi hiện vật được xây dựng như một mảnh ghép của dòng chảy lịch sử, gắn với những câu chuyện về văn hóa, đời sống và dấu ấn của từng giai đoạn phát triển dân tộc.

Bộ sưu tập "Ấn Tích Sử Việt" tái hiện các hiện vật tiêu biểu của 14 thời kỳ và triều đại lịch sử Việt Nam, kết hợp hoạt động khảo cổ mô phỏng và công nghệ thực tế tăng cường (AR). Ảnh:BTC

Thay vì chỉ quan sát hiện vật dưới góc nhìn trưng bày, người tham gia được trực tiếp thực hiện hoạt động khai quật mô phỏng, tìm hiểu nguồn gốc hiện vật và khám phá thêm thông tin thông qua công nghệ AR. Các mô hình 3D được tái hiện trên nền tảng số giúp quá trình tìm hiểu lịch sử trở nên sinh động hơn, tạo sự kết nối giữa kiến thức và trải nghiệm thực tế.

Khi di sản được kết nối bằng ngôn ngữ của thế hệ mới

Điểm đặc biệt trong cách tiếp cận của Khai Ấn Sử Việt nằm ở việc không thay đổi giá trị cốt lõi của lịch sử, mà tìm kiếm một phương thức truyền tải phù hợp hơn với thế hệ trẻ. Công nghệ được xem như công cụ hỗ trợ để mở rộng khả năng tiếp cận, trong khi yếu tố quan trọng nhất vẫn là câu chuyện văn hóa và giá trị lịch sử phía sau mỗi hiện vật.

Thông qua sự kết hợp giữa khảo cổ mô phỏng, công nghệ AR và hoạt động tương tác, lịch sử được chuyển tải dưới hình thức gần gũi hơn, giúp người tham dự không chỉ tiếp nhận thông tin mà còn trực tiếp tham gia vào quá trình khám phá.

Cách làm này cũng phản ánh xu hướng mới trong việc bảo tồn và lan tỏa di sản: đưa người trẻ trở thành một phần của hành trình kết nối với văn hóa truyền thống, thay vì chỉ đóng vai trò là người tiếp nhận thụ động.

“Khai Ấn Di Sản” - Hành trình khám phá những dấu ấn thời gian

Được xây dựng theo mô hình hành trình trải nghiệm, sự kiện “Khai Ấn Di Sản” đưa người tham dự bước vào không gian khám phá lịch sử thông qua các hoạt động tương tác. Với Vé Thông Hành Di Sản, mỗi người lần lượt tham gia các trạm trải nghiệm, tìm hiểu về văn hóa Việt Nam và lưu giữ những dấu ấn trong hành trình khám phá.

Từ tìm hiểu các triều đại Việt Nam, khám phá giá trị di sản, trải nghiệm trò chơi dân gian, thưởng thức nét đặc sắc của ẩm thực vùng miền đến hoạt động khảo cổ mô phỏng và tương tác với công nghệ AR, chương trình được thiết kế nhằm tạo nên sự kết nối đa giác quan giữa người tham dự và những câu chuyện di sản văn hóa Việt.

Qua đó, lịch sử không còn là những mốc thời gian khô khan mà trở thành hành trình khám phá, nơi mỗi người có thể quan sát, tương tác và cảm nhận bằng trải nghiệm của chính mình.

Hướng tới những phương thức mới để lan tỏa lịch sử Việt Nam

Không chỉ là một sản phẩm hay sự kiện trải nghiệm, Khai Ấn Sử Việt hướng tới xây dựng mô hình giáo dục lịch sử kết hợp giữa giá trị truyền thống, công nghệ và sự sáng tạo của thế hệ trẻ.

Sự kết hợp giữa trải nghiệm thực tế và công nghệ AR cho thấy di sản hoàn toàn có thể được tiếp cận bằng những hình thức mới mà vẫn giữ được giá trị cốt lõi. Đây cũng là hướng đi mà dự án tiếp tục theo đuổi nhằm đưa lịch sử Việt Nam đến gần hơn với cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.

Gen Z Kiến tạo trải nghiệm di sản bằng công nghệ AR: Hướng tiếp cận mới để lan tỏa Giá trị Lịch Sử Việt Nam